Με αφετηρία το
έργο «17 Νοεμβρίου 1973, για το Πολυτεχνείο» τουχαράκτη Τάσσου (Αναστάσιου Αλεβίζου)
παρουσιάζουμε τα σχετιζόμενα με την επέτειο γεγονότα. Στεκόμαστε στην έννοια
της δημοκρατίας, στο τι εξέφραζε το σύνθημα «Ψωμί-Παιδεία-Ελευθερία» και στον
αγώνα των φοιτητών (Ιστορία).
Περιγράφουμε το
έργο, προσπαθούμε να αντιληφθούμε τους συμβολισμούς του κι εκφράζουμε τα
συναισθήματα και τις σκέψεις που μας δημιουργεί (Εικαστική Αγωγή).
Συνδέουμε το
χαρακτικό με το τραγούδι «Όταν σφίγγουν το χέρι» (Στίχοι: Γιάννης Ρίτσος,
Συνθέτης: Μίκης Θεοδωράκης) και αποδίδουμε σε φύλλο εργασίας την εικόνα με τον
δικό μας τρόπο, αντιγράφοντας τις λέξεις του συνθήματος (Μουσική Αγωγή,
Εικαστική Έκφραση, Γλώσσα).
Τέλος, σε λωρίδες
χαρτονιού ζωγραφίζουμε έναν ήλιο (συμβολική ζωγραφική), δημιουργώντας έναν
σελιδοδείκτη. Τον κάνουμε κρίκο και μέσα τοποθετούμε το φύλλο με το τραγούδι
και λεπτομέρεια του έργου του χαράκτη Τάσσου(Εικαστική Έκφραση).
Στο πλαίσιο του 4ου
εργαστηρίου δεξιοτήτων της θεματικής ενότητας «Ζω καλύτερα – Ευ ζην» με τίτλο
«Διατροφή και τέχνη» παρατηρήσαμε, περιγράψαμε και θαυμάσαμε έργα γνωστών εικαστικών
που περιλαμβάνουν το θέμα της διατροφής στις δημιουργίες τους. Εντοπίσαμε τα
στοιχεία που μας εντυπωσίασαν σε αυτές και εκφράσαμε τα συναισθήματα που
νιώθαμε παρατηρώντας τες.
(στάδια δημιουργίας)
(πεταλούδες)
(δέντρο)
Μάθαμε πως στην
τέχνη ένα έργο που απεικονίζει άψυχα αντικείμενα, όπως λουλούδια, τρόφιμα, σκεύη,
βάζα κτλ, ονομάζεται «Νεκρή φύση». Από τα έργα τέχνης που επεξεργαστήκαμε εντυπωσιαστήκαμε
ιδιαιτέρως με τη δημιουργία του Τζουζέπε
Αρτσιμπόλντο «Vertumnus»
κι επιλέξαμε να δημιουργήσουμε κι εμείς του δικούς μας «FoodArt» πίνακες.
(νούφαρο)
(νάρκισσος)
Τα υλικά που
χρησιμοποιήσαμε για τις δημιουργίες μας ήταν χαρτόνια, τα οποία κόψαμε σε
διάφορα μοτίβα (φύλλα, καρδιές, ράβδους, κτλ) και φρούτα. Τα συνδυάσαμε με
πολλή φαντασία, διασκεδάσαμε κατά τη δημιουργία των έργων, τα
θαυμάσαμε και απολαύσαμε μία γευστική φρουτοσαλάτα.
**********
Ο πίνακας του Τζουζέπε Αρτσιμπόλντο, που μας ενέπνευσε:
Ο πόλεμος είναι σκοτάδι και μαυρίλα, πύρινες φλόγες, καμένα και μαραμένα
λουλούδια.
"Ειρήνη είναι..."
Η ειρήνη είναι φως και χρυσαφιά χρώματα, λουλούδια, αγάπη, ομορφιά.
Ένα project με θέμα την Ειρήνη
Εικαστική αγωγή:
Ο Πάμπλο Πικάσο ήτανζωγράφος, χαράκτης, γλύπτης, ποιητής, σκηνογράφος και δραματουργός
Ισπανικής καταγωγής, ένας από τους κυριότερους εκπροσώπους του ρεύματος του
κυβισμού και της σύγχρονης τέχνης γενικότερα.
Με αφορμή τον εορτασμό της 28ης Οκτωβρίου, ανατρέχουμε
στους πίνακες του PabloPicasso
και συγκεκριμένα σε ορισμένους αυτών με θέμα την Ειρήνη. Τους παρατηρούμε, τους
περιγράφουμε και εστιάζουμε στα χρώματα και στα σύμβολα που χρησιμοποιεί ο
καλλιτέχνης.
Επιλέγουμε το κλασικό έργο «Παιδί με το Περιστέρι», στο
οποίο ο Πικάσο σαφώς συνδέει την ελπίδα με την παιδικότητα καθώς και κάποια
λιγότερο γνωστά σκίτσα του που παραπέμπουν στην Ειρήνη, όπως «Ο χορός της
νιότης», το «Περιστέρι της ειρήνης», η μορφή της Ειρήνης και το μπουκέτο με τα
λουλούδια.
Αποδίδουμε σε σχετικό φύλλο εργασίας την ειρήνη είτε με
τον δικό μας τρόπο είτε πιο αφαιρετικά, προσπαθώντας τα σκίτσα μας να
παραπέμπουν στα έργα του ζωγράφου και αντιγράφουμε τη λέξη «ΕΙΡΗΝΗ» (portfolio: Γλώσσα).
Παιδική
λογοτεχνία:
Επεξεργαζόμαστε το παραμύθι "Το βιβλίο της ειρήνης", Τόντ Παρ, εκδόσεις: Μεταίχμιο: ακρόαση, συζήτηση, περιγραφή των εικόνων και κατανόηση/ανάπτυξη του νοήματος και των μηνυμάτων του.
Μουσική
αγωγή:
Ακούμε, απολαμβάνοντας και προσπαθούμε να μάθουμε το αντιπολεμικό τραγούδι "Τα ραφτικά της γιαγιάς".
Τραγούδι: Άννα Βίσση, μουσική: Σάκης Τσιλίκης, στίχοι: Λάζαρος Μπίκας, ενορχήστρωση: Χάρης Ανδρεάδης. Άλμπουμ "Το τζιτζίκι και η παρέα του", 1980.
**********
1. Τα έργα του Πάμπλο Πικάσο είναι φωτογραφίες από το
εποπτικό υλικό της εκπαιδευτικού.
2. το τραγούδι ανακτήθηκε από τον χρήστη στο YouTube «Αργύρη Παπαργυρίου» στις 29/10/2022. Χρησιμοποιείται μόνο για εκπαιδευτικούς σκοπούς.
Η
παιδαγωγός σχεδιάζει τα αρχικά γράμματα των ονομάτων των μαθητών/μαθητριών.
Έκαστος/εκάστη
μαθητής/μαθήτρια καλείται να εντοπίσει το αρχικό γράμμα του ονόματός του/της (γλώσσα).
Έκαστος/εκάστη
μαθητής/μαθήτρια στολίζει το αρχικό γράμμα του ονόματός του/της με τελείες και
αφηρημένα μοτίβα (εικαστική έκφραση, τεχνική πουαντιγιέ, λεπτή κινητικότητα).
Έκαστος/εκάστη μαθητής/μαθήτρια καλείται να
οδηγήσει το ρομπότ Bee-botστο αρχικό γράμμα του ονόματός
του/της (μαθηματικά, χωροχρονικές σχέσεις, προσανατολισμός στον χώρο, αρίθμηση,
αμφιπλευρικότητα: δεξιά – αριστερά, ρομποτική).
Οι
μαθητές/μαθήτριες δημιουργούν μία ομαδο-συνεργατική σύνθεση με τα αρχικά των
ονομάτων τους και στολίζουν την τάξη (εικαστική έκφραση).
Το «μουντζουρογράφημα» είναι το πρώτο πρώιμο στάδιο του παιδικού ιχνογραφήματος. Είναι η αρχική απόπειρα των παιδιών να εκφραστούν εικαστικά, αποτελεί σημαντική προσπάθεια οπτικο-κινητικού συντονισμού (συντονισμού ματιού-χεριού) και σύμφωνα με τις αρχές του μαθήματος της «Αισθητικής Αγωγής» ενίοτε παραπέμπει στη ζωγραφική των ανθρώπων των σπηλαίων.
Το «μουντζουρογράφημα» μέσα από την ακατέργαστη/αυθόρμητη ομορφιά του, την ανάμειξη χρωμάτων και υλικών ζωγραφικής και την κυκλική του φορά, παρουσιάζει εξαιρετικό ενδιαφέρον ως αυθεντική παιδική δημιουργία και μπορεί να αξιοποιηθεί ποικιλοτρόπως στα χέρια του/της παιδαγωγού ή του γονιού, ώστε να ενθαρρύνει/ενισχύσει κάθε δημιουργική απόπειρα των παιδιών.
Έχοντας ως στόχο μας την ενθάρρυνση, την αποδοχή κάθε εικαστικού πονήματος των μαθητών/μαθητριών μας, και αξιοποιώντας μία ιδέα που βρήκαμε στην ομάδα «Παιδικός πλανήτης» του Facebook (ανάρτηση 23/09/2022 με πηγή το Pinterest), καθοδηγήσαμε τα παιδιά να δημιουργήσουν τα δικά τους «ανθρωπάκια», αξιοποιώντας τα «μουντζουρογραφήματά» τους είτε μεμονωμένα είτε συνεργαζόμενα με κάποιον/κάποια φίλο/φίλη τους.
Το αποτέλεσμα ήταν θαυμάσιο και αποτυπώνεται στα έργα τους, τα οποία τα παιδιά χάρηκαν τόσο που εξέφρασαν την επιθυμία να τα πάρουν στο σπίτι.
________________
Ευχαριστούμε θερμά την ομάδα που προαναφέραμε και ιδιαιτέρως τα μέλη αυτής που έκαναν τη σχετική ανάρτηση για τη διάχυση της όμορφης ιδέας.
Η ποίηση στην οποία κάθε διαδοχική λέξη
διαθέτει από την προηγούμενή της μία επιπλέον συλλαβή ή ένα παραπάνω γράμμα. Η
έναρξη γίνεται με λέξη μονοσύλλαβη, την οποία διαδέχεται δισύλλαβη, έπειτα
τρισύλλαβη, τετρασύλλαβη κ.ο.κ. Εναλλακτικά, το κείμενο μπορεί να συντίθεται
από ακολουθία λέξεων ενός, δύο, τριών, τεσσάρων κ.ο.κ. γραμμάτων.
Έχοντας αυτά
τα δομικά χαρακτηριστικά, το ποίημα σχηματικά θυμίζει ρόπαλο.
Προτάσεις αξιοποίησης:
Κατανοούμε τα ποιήματα, περιγράφουμε τις
εικόνες τους, εκφράζουμε τα συναισθήματα/σκέψεις που μας δημιουργούν.
Μαθαίνουμε τους στίχους και εξασκούμαστε
στην απαγγελία τους. Ζητούμε από τα παιδιά να παραταχθούν σε σειρά και με την
υπόδειξη της παιδαγωγού έκαστο να εκφωνεί μια λέξη, εκείνη που συμφωνήσαμε πως
του αντιστοιχεί.
Το πρώτο ποίημα ενδείκνυται και για δραματοποίηση
σε ζεύγη. Αμφότερα μπορούν να αξιοποιηθούν τις πρώτες ημέρες ως παιχνίδια
γνωριμίας και σύνδεσης των μελών της ομάδας.
__________________
*Ευχαριστώ θερμά τη φιλόλογο Ματίνα
Γκούτζιου, εκ της οποίας άντλησα γνώση για τους ροπαλικούς στίχους ή φράσεις
και -κατόπιν- αποπειράθηκα να ετοιμάσω δύο μικρά ποιήματα-παιχνίδια που θα
δουλέψουμε στην τάξη με τη δημιουργική μου ομάδα.
* Πίνακας/κάδρο, έργο μαθήτριας, 2022
*Κολλάζ, έργα μαθητών που με απεικονίζουν,
2021 και 2022
Δύο ιχνογραφήματα με μαρκαδόρους, των οποίων τα έντονα χρώματα, η πλαισίωση της ανθρώπινης φιγούρας και η τμηματοποίηση στο φόντο κίνησε το ενδιαφέρον μας.
Αυθεντικές παιδικές δημιουργίες με χρώμα, κίνηση, φαντασία, 2021-2022.